ธุรกิจก็มีหลายด้านเหมือนกัน

เวลาเราพูดถึงเรื่อง 'ตัวตน' (Identity) เรามักจะนึกถึงภาพของคน แต่จริงๆ แล้วไม่ใช่แค่คนเท่านั้นที่ต้องแนะนำตัว แชร์ข้อมูลที่จำเป็น หรือปรับเปลี่ยนภาพลักษณ์ให้เหมาะสมกับสถานการณ์ที่ต่างกัน

ธุรกิจก็ทำแบบนั้นเช่นกัน

ลองนึกถึงร้านทำผมดูครับ คนที่กำลังจะนัดคิวอยากรู้ว่าที่ร้านมีบริการอะไรบ้าง ส่วนซัพพลายเออร์ที่มาส่งของอยากรู้ว่าต้องไปที่ไหนและใครจะเป็นคนรับของ ส่วนคนที่ช่วยบริหารร้านก็มีคำถามในแบบของตัวเองอีก

ทุกการสนทนาคือธุรกิจเดียวกัน แต่สิ่งที่สำคัญในแต่ละครั้งนั้นต่างกัน

ร้านเดียว แต่บทสนทนาต่างกัน

สำหรับคนที่อยากตัดผม ร้านทำผมอาจเป็นสถานที่สำหรับลองทรงใหม่ๆ เตรียมตัวสำหรับวันสำคัญ หรือเป็นที่ที่ได้ใช้เวลาหนึ่งชั่วโมงเพื่อปรนนิบัติตัวเอง

สำหรับคนส่งของ ร้านนี้คือจุดหนึ่งในเส้นทางส่งสินค้า คำถามที่สำคัญคือต้องเข้าประตูไหน ไม่ใช่ต้องจองคอร์สบำรุงตัวไหน

สำหรับคนที่ทำงานที่นั่น มันคือที่ทำงานที่มีความรับผิดชอบ มีกิจวัตรที่คุ้นเคย และมีสิ่งที่ต้องจัดการให้เรียบร้อยก่อนจะถึงคิวถัดไป

ไม่มีมุมมองไหนที่เห็นภาพรวมของร้านทั้งหมด และไม่มีมุมมองไหนที่ผิด เพียงเพราะบทสนทนาที่ต่างกันนำเสนอมุมมองที่ต่างกันออกไป

ธุรกิจไม่ควรต้องเล่าทุกอย่างเกี่ยวกับตัวเองในทุกครั้งที่ต้องการบอกข้อมูลที่เป็นประโยชน์เพียงเรื่องเดียว

บทสนทนามีสองฝั่งเสมอ

เรามักพูดถึงการทำให้บริการมีความเป็นส่วนตัวมากขึ้นด้วยการทำความเข้าใจลูกค้า

แต่ในขณะเดียวกัน ธุรกิจเองก็มีสิ่งที่อยากจะบอกเช่นกัน

ลูกค้าบางคนอาจต้องการความสงบขณะรับบริการ ร้านทำผมอาจยินดีที่จะชวนคุยแค่เรื่องเบาๆ ในขณะที่ยังต้องถามคำถามสำคัญเกี่ยวกับทรงผม ลูกค้าบางคนอาจนำรูปตัวอย่างมาให้ดู ในขณะที่ช่างทำผมอาจต้องอธิบายว่าสภาพเส้นผมของลูกค้าทำแบบนั้นได้จริงหรือไม่

ไม่มีฝั่งไหนที่มีคำตอบครบถ้วนจนกว่าจะได้คุยกัน

การ 'มีชื่ออยู่ในรายการ' กับการ 'ถูกทำความเข้าใจ' นั้นต่างกัน รายการบริการอาจช่วยเริ่มต้นบทสนทนาได้ แต่ไม่สามารถเก็บรายละเอียดทุกอย่างที่ทำให้ร้านนั้นน่าเลือกใช้บริการ

และคนที่ยืนอยู่หลังเคาน์เตอร์ก็ไม่ใช่แค่ส่วนขยายของธุรกิจ พวกเขามีชีวิตส่วนตัว การเป็นคนช่วยเหลือเก่งในที่ทำงาน ไม่ได้หมายความว่าทุกส่วนของตัวตนเขาต้องกลายเป็นส่วนหนึ่งของการโต้ตอบนั้น

เล็ก ไม่ได้แปลว่ามีเรื่องให้พูดน้อยลง

ไม่ว่าจะเป็นร้านโชห่วยในฟิลิปปินส์ ร้านวารุงในอินโดนีเซีย ร้านขายของชำในชุมชน หรือแฟรนไชส์ยักษ์ใหญ่

ขนาดต่างกัน วิธีการทำงานต่างกัน แต่ทุกคนต่างมีผู้คนที่ต้องพบเจอ มีเรื่องที่ต้องอธิบาย และมีสิ่งที่จะมอบให้

ผู้ประกอบการรายย่อยไม่ควรต้องเปลี่ยนตัวเองให้กลายเป็นบริษัทใหญ่ เพียงเพื่อให้ธุรกิจของตนมีที่ยืนในโลกดิจิทัลที่เปลี่ยนแปลงไป

เมื่อ AI เริ่มเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งในการช่วยผู้คนค้นหาคำตอบ ผมอดสงสัยไม่ได้ว่า เสียงของใครที่จะถูกได้ยินได้ง่ายที่สุด? ธุรกิจที่มีทีมเทคนิคใหญ่โตที่สุดจะเป็นธุรกิจที่ผู้คนเข้าใจได้ง่ายที่สุดหรือเปล่า? แล้วร้านค้าที่เจ้าของรู้จักคนในชุมชนเป็นอย่างดี แต่ไม่มีเวลามาดูแลหน้าเว็บที่ซับซ้อนล่ะ จะเป็นอย่างไร?

นี่คือความตั้งใจเบื้องหลังของ Zeredi ซึ่งไม่ใช่คำสัญญาเรื่องจำนวนลูกค้า รายได้ หรือระบบเชื่อมต่อที่พร้อมใช้งานในตอนนี้ แต่ผมอยากสำรวจอนาคตที่ธุรกิจสามารถสื่อสารในแบบของตัวเองได้ โดยไม่ต้องอธิบายโลกทั้งใบของตนเองออกมาทั้งหมด

พื้นที่ให้ธุรกิจได้เปลี่ยนแปลง

ธุรกิจมีการเปลี่ยนแปลงเสมอ

ร้านทำผมเพิ่มบริการใหม่ ร้านค้าเปลี่ยนเวลาเปิด-ปิด คนที่เคยเป็นคนตอบคำถามลาออกไป สิ่งที่เคยถูกต้องเมื่อปีที่แล้วอาจไม่ใช่สิ่งที่ร้านนำเสนอได้ในวันนี้

คำอธิบายควรมีไว้เพื่อช่วยให้บทสนทนาเริ่มต้นได้ ไม่ใช่กลายเป็นภาพจำของธุรกิจที่เจ้าของตามไม่ทันเสียเอง

ความคิดนี้คล้ายกับชีวิตเราครับ สิ่งที่เป็นจริงในขณะหนึ่ง ไม่ควรกลายเป็นคำตอบเดียวที่ถูกกำหนดไว้ในขณะถัดไป

นั่นไม่ได้หมายความว่าให้แสร้งทำว่าธุรกิจเป็นคน แต่มันคือการยอมรับว่า คำอธิบายเพียงชุดเดียวแทบไม่เคยตอบโจทย์ทุกบทสนทนาได้

คำเชิญเล็กๆ จากผู้ก่อตั้งเดี่ยว

ผมเป็นผู้ก่อตั้ง Zeredi เพียงลำพัง และยังมีอีกหลายทิศทางที่ผมหวังจะสำรวจนอกเหนือจากที่แชร์ไว้ที่นี่

หากคุณทำธุรกิจ ผมอยากฟังว่ามีเรื่องอะไรที่คุณต้องคอยอธิบายซ้ำๆ เรื่องไหนที่คนมักจะเข้าใจผิด และเรื่องไหนที่คุณอยากให้ลูกค้ารู้ก่อนที่จะเริ่มคุยกับคุณ

นี่คือคำเชิญเพื่อแลกเปลี่ยนไอเดีย ไม่ใช่คำสัญญาเรื่องระบบเชื่อมต่อหรือวันเปิดตัว คุณไม่จำเป็นต้องส่งข้อมูลลูกค้าหรือข้อมูลธุรกิจที่ละเอียดอ่อนเพื่อเริ่มต้น หากทิศทางนี้ตรงใจคุณ โปรดติดต่อผมได้ที่นี่

บทสนทนามีสองฝั่ง และทั้งสองฝั่งควรมีพื้นที่ในการพูด โดยที่ไม่มีใครต้องแบกโลกทั้งใบของตัวเองมาเล่าทั้งหมด